Türkiye’de Bitkisel Üretim 2025’te Geriledi
Türkiye İstatistik Kurumu’nun açıkladığı verilere göre, 2025 yılında bitkisel üretim neredeyse tüm kategorilerde bir önceki yıla kıyasla düşüş kaydetti. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın derlediği istatistikler, tarımsal tablonun oldukça sert bir yıl geçirdiğine işaret ediyor.
Genel Tablo: Üç Ana Kategoride Düşüş
Yem bitkileri hariç olmak üzere tarla ürünleri yüzde 9 oranında gerilerken, sebze üretiminde yüzde 0,9 oranında mütevazı bir düşüş yaşandı. En sert gerileme ise meyveler, içecek ve baharat bitkileri grubunda görüldü: Bu kategorideki üretim yüzde 30,9 oranında azaldı. Buna göre 2025 yılında yaklaşık olarak tahıl ve diğer tarla ürünlerinde 68,1 milyon ton, sebzelerde 33,3 milyon ton, meyve ve baharat bitkilerinde ise 19,6 milyon ton üretim gerçekleşti.
Tahıllarda Belirgin Düşüş
Tahıl üretimi 2025’te yüzde 12,3 oranında azalarak yaklaşık 34,2 milyon tona geriledi. Buğday üretimi yüzde 13,7 düşerek 17,9 milyon ton, arpa üretimi yüzde 25,9 azalarak 6 milyon ton olarak kayıt altına alındı. Çavdar ve yulaf üretimlerinde de sırasıyla yüzde 20,9 ve yüzde 26,3 oranında önemli kayıplar yaşandı; çavdar üretimi yaklaşık 203 bin ton, yulaf üretimi ise yaklaşık 288 bin tona indi. Mısır bu olumsuz tablonun istisnası oldu ve yüzde 4,9 artışla 8,5 milyon tona ulaştı.
Kuru baklagillerde nohut 413 bin ton, kuru fasulye 247 bin ton, kırmızı mercimek ise 250 bin ton olarak gerçekleşti. Patates üretimi yüzde 7,2 düşerek 6,4 milyon tona geriledi. Yağlı tohumlarda soya yüzde 17,4 azalışla 149 bin tona, ayçiçeği ise yüzde 11,8 düşüşle yaklaşık 1,9 milyon tona geriledi. Şeker pancarı üretimi de yüzde 2 azalarak 22 milyon ton oldu.
Sebzelerde Sınırlı Düşüş
Sebze üretimindeki gerileme yüzde 0,9 ile diğer kategorilere oranla çok daha sınırlı kaldı ve toplam üretim 33,3 milyon ton olarak açıklandı. Ürün bazında bakıldığında tablo daha karmaşık bir görünüm sergiliyor: Karpuz, kuru soğan ve sivri biberde sırasıyla yüzde 6,7, yüzde 9,8 ve yüzde 1,8 oranında üretim artışı sağlanırken; domates yüzde 7,6, salçalık kapya biber yüzde 4,7 ve hıyar yüzde 2 oranında geriledi.
Meyvelerde Tarihi Düşüş
2025 yılının en çarpıcı tablosu meyveler, içecek ve baharat bitkileri grubunda ortaya çıktı. Toplam üretim yüzde 30,9 oranında azalarak yaklaşık 19,6 milyon tona indi. Kayıpların boyutu bazı ürünlerde son derece yüksek: Kiraz üretimi yüzde 70,6, Antep fıstığı yüzde 61,5, elma yüzde 48,3, şeftali yüzde 46,1, nektarin yüzde 44,1 ve lemon yüzde 34,4 oranında geriledi. Fındık ve cevizde de yüzde 38’i aşan düşüşler yaşandı. Üzüm yüzde 27,5, nar ise yüzde 10,2 azaldı. Turunçgiller içinde yalnızca mandalina yüzde 5,8 artışla olumlu bir seyir izlerken portakal yüzde 17,5 geriledi. Muz üretimi yüzde 1,2, zeytin üretimi ise yüzde 34,7 oranında azaldı.
Süs Bitkilerinde de Gerileme
Süs bitkileri üretimi de yüzde 1,4 oranında düştü. Sektörün yüzde 66,4’ünü oluşturan kesme çiçeklerde yüzde 5,8 oranında azalış yaşanırken, yüzde 33,6’lık paya sahip diğer süs bitkilerinde yüzde 8,7 artış kaydedildi.
Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu
